Kişisel temizlik (el yıkama, diş fırçalama, banyo, tırnak kesme); dengeli ve sağlıklı beslenme, yeterli su içme, düzenli uyku ve hareket; kişisel alan ve beden güvenliği (“hayır” diyebilme, güvendiğin büyüğe anlatma, yabancılarla gitmeme); trafik kuralları (trafik ışıkları, yaya geçidi, kaldırım, emniyet kemeri, okul servisi); acil durumlar (deprem, yangın, kaza) ve acil çağrı numarası 112.
Sağlıklı hayat ne güzel
Temizlik:
- Ellerimizi yemekten önce, yemekten sonra ve tuvaletten sonra sabunla en az 20 saniye yıkarız.
- Dişlerimizi sabah kahvaltıdan sonra ve gece yatmadan önce fırçalarız.
- Düzenli banyo yapar, tırnaklarımızı keseriz.
Beslenme:
- Kahvaltı yapmadan okula gitmeyiz.
- Meyve, sebze, süt, yumurta, ekmek gibi her besinden yeterince yeriz.
- Şeker, cips ve gazlı içecekleri az tüketiriz.
- Günde 6-8 bardak su içeriz.
Uyku ve hareket: Her gece erken yatar, en az 10 saat uyuruz. Her gün oyun oynar, hareket ederiz.
Kişisel alanıma dikkat
Kişisel alan, vücudumuzun çevresindeki görünmez balonumuzdur.
- Başkalarının bize izinsiz dokunmasına izin vermeyiz.
- Bizi rahatsız eden bir dokunuşa “HAYIR!” deriz, oradan uzaklaşırız ve güvendiğimiz bir büyüğe anlatırız.
- Yabancıların verdiği şeyleri almayız, onlarla hiçbir yere gitmeyiz.
- Başkalarının kişisel alanına da saygı duyarız: İzin almadan dokunmayız, sarılmayız.
💡 Bize kötü hissettiren sırları saklamayız; anne, baba ya da öğretmenimize söyleriz.
Trafik kuralları ve acil durumlar
Trafik ışıkları (yayalar için): Kırmızı → dur, yeşil → geç.
- Karşıya yaya geçidinden geçeriz; önce sola, sağa, tekrar sola bakarız.
- Kaldırımda yürürüz, yolda oyun oynamayız.
- Arabada emniyet kemerimizi takarız, arka koltukta otururuz.
- Okul servisinden araç tamamen durunca ineriz.
Eyvah, acil durum!
- Deprem: Çök – kapan – tutun! Masanın yanına çök, başını koru.
- Yangın: Sakin ol, ağzını ıslak bezle kapat, eğilerek dışarı çık.
- Acil çağrı numarası: 112 (ambulans, itfaiye, polis). Şaka için asla aranmaz.
Kavramlar
- hijyen
- temizlik
- dengeli beslenme
- her besinden yeterince yeme
- kişisel alan
- bedenimizin çevresi
- yaya geçidi
- karşıya geçme yeri
- acil
- hemen yardım gereken
- Elleri sabunla en az 20 saniye yıka
- Dişlerini günde iki kez fırçala
- Dengeli beslen, bol su iç, erken yat
- Rahatsız edici dokunuşa “hayır” de ve büyüğüne anlat
- Kırmızıda dur, yeşilde geç, yaya geçidini kullan
- Deprem: çök-kapan-tutun · Acil çağrı: 112
Örnek soru ve çözümü
Kartlardaki besinlerden oluşan bir kahvaltı ile yalnız cips ve gazlı içecekten oluşan bir kahvaltıyı karşılaştır. Hangisi daha sağlıklıdır?
Meyve, süt ve su içeren kahvaltı daha sağlıklıdır; büyümemiz için gereken vitaminleri ve enerjiyi verir. Cips ve gazlı içecek çok tuz ve şeker içerir, dişlere ve sağlığa zarar verir.
Çözümlü örnekler
1. Acil durumda hangi numarayı ararız? Kolay
Çözüm112.
2. Deprem anında sınıftaysan ne yaparsın? Orta
ÇözümÇök – kapan – tutun: Sıranın yanına çöker, başımı kollarımla korur, sallantı bitene kadar beklerim.
3. Tanımadığın biri “Annen seni almamı istedi, gel.” derse ne yaparsın? Zor
ÇözümGitmem, hemen öğretmenimin ya da güvendiğim bir büyüğün yanına gider, durumu anlatırım.
Sık yapılan hatalar
- Elleri yalnızca suyla, hızlıca yıkamak.
- Yolun karşısına araç arasından koşarak geçmek.
- 112’yi şaka için aramak.
Biliyor muydun?
Elimizdeki mikropları görmek için mikroskop gerekir; sabunla yıkadığımızda bu mikropların çok büyük bir kısmı akıp gider!