10. Sınıf konu anlatımları

Dik üçgende sinüs, kosinüs, tanjant ve kotanjant oranları; 30°, 45°, 60° açılarının trigonometrik değerleri; tümler açıların trigonometrik oranları; temel özdeşlikler (sin²x + cos²x = 1, tan x = sin x / cos x); trigonometriyle yükseklik ve uzaklık problemleri.

Geniş açıların trigonometrik oranları (sin(180° − α) = sin α, cos(180° − α) = −cos α); kenarortay uzunluğu; yükseklik ve alan; iki kenar ve aradaki açıyla alan (½·b·c·sin A); sinüs teoremi ve çevrel çember yarıçapı; kosinüs teoremi; üç kenarı veya iki kenar-bir açısı verilen üçgenleri çözme.

Kategorik ve nicel değişkenler; iki kategorik değişkenli verilerin iki yönlü (çapraz) tablolarla düzenlenmesi; satır, sütun ve genel göreli sıklıklar; marjinal ve koşullu dağılımlar; iki değişken arasındaki ilişkinin yorumlanması; yığılmış ve kümelenmiş sütun grafikleri; başkalarının oluşturduğu tabloları eleştirel inceleme.

Asal sayılar ve aritmetiğin temel teoremi; asal çarpanlara ayırma; pozitif bölen sayısı ve bölenler toplamı; aralarında asal sayılar; EBOB ve EKOK, EBOB·EKOK = a·b; EBOB-EKOK problemleri; 2, 3, 4, 5, 6, 8, 9, 10, 11 ile bölünebilme kuralları; bölme algoritması ve kalan problemleri.

Fonksiyon olma şartları (her elemanın bir ve yalnız bir görüntüsü); tanım ve görüntü kümesi; düşey doğru testi; bire bir ve örten fonksiyon; birim, sabit ve doğrusal fonksiyonlar; fonksiyonlarda dört işlem; bileşke fonksiyon; ters fonksiyon ve varlık koşulu (bire bir ve örten); doğrusal, karesel, karekök ve rasyonel fonksiyonların tersleri.

f(x) = ax² + bx + c fonksiyonu; a’nın işaretine göre kolların yönü; tepe noktası T(r, k), r = −b/2a; simetri ekseni; eksenleri kestiği noktalar ve diskriminant; tepe noktası biçimi f(x) = a(x − r)² + k; en büyük/en küçük değer; artan-azalan aralıklar; parabolle modelleme (fırlatılan cisim, alan en büyükleme).

f(x) = √x ve dönüşümleri (a√(x − h) + k); tanım ve görüntü kümesi; artanlık ve başlangıç noktası; f(x) = 1/x ve f(x) = a/(x − h) + k biçimindeki rasyonel fonksiyonlar; düşey ve yatay asimptotlar; grafik okuma; ters orantı modelleri; karekök ve rasyonel denklemler.

Grafikten tanım ve görüntü kümesi, artan-azalan aralıklar, maksimum-minimum, sıfırlar ve işaret okuma; öteleme (f(x − a), f(x) + b); eksenlere göre yansıma (−f(x), f(−x)); dikey ve yatay genişletme-daraltma; tek ve çift fonksiyonlar; parçalı fonksiyonlar.

İkinci dereceden denklemlerin çözümü (çarpanlara ayırma, tam kareye tamamlama, diskriminant ile kök formülü); kökler ile katsayılar arasındaki bağıntılar; ikinci dereceden eşitsizlikler ve işaret tablosu; fonksiyon grafiklerinin kesişimiyle denklem çözme; gerçek hayat problemlerini modelleme.

Toplama ve çarpma yoluyla sayma; faktöriyel; sıralama (permütasyon) ve tekrarlı permütasyon; dairesel sıralama; seçme (kombinasyon); “en az”, “en çok”, yan yana olma-olmama, kısıtlı sayma problemleri; sistematik listeleme ve ağaç diyagramı.

Pascal üçgeninin oluşturulması ve kombinasyonla ilişkisi; satır toplamları (2ⁿ); (a + b)ⁿ binom açılımı; terim sayısı, katsayılar ve genel terim; katsayılar toplamı (x = 1 yazma); sabit terim; binomun sayma problemleriyle ilişkisi (alt küme sayısı).

Cebirsel işlemleri adım adım algoritmaya dönüştürme; ikinci dereceden denklem çözme algoritması (diskriminant); fonksiyon değeri ve bileşke fonksiyonun algoritmik hesabı; yinelemeli (ardışık) işlemler ve diziler; döngüler, koşullar ve iz tablosu; algoritmayı test etme ve verimlilik.

Dik koordinat sistemi ve bölgeler; iki nokta arasındaki uzaklık; orta nokta; bir doğru parçasını belirli oranda bölen nokta; üçgenin ağırlık merkezi; köşe koordinatları bilinen üçgen ve çokgenin alanı; noktanın eksenlere ve orijine göre simetriği.

Eğim (değişim oranı) ve eğim açısı; iki noktası veya bir noktası ve eğimi bilinen doğrunun denklemi; y = mx + n ve ax + by + c = 0 biçimleri; eksenleri kestiği noktalar; eksenlere paralel doğrular; paralel ve dik doğruların eğim ilişkisi; iki doğrunun kesim noktası; noktanın doğruya uzaklığı.

Olasılığın temel kavramlarının tekrarı; koşullu olasılık P(A|B) = P(A ∩ B) / P(B); iki yönlü tablolardan koşullu olasılık; bağımlı ve bağımsız olaylar; çarpım kuralı; ağaç diyagramları ve toplam olasılık; Bayes teoremi ve tıbbi test, filtreleme gibi gerçek hayat uygulamaları.

Polinomun derecesi, katsayılar toplamı, polinom bölmesi ve kalan teoremi.

Benzerlik kavramı ve benzerlik oranı; AA, KAK, KKK benzerlik kuralları; temel benzerlik teoremi (tabana paralel doğru) ve Tales; kelebek benzerliği; dik üçgende benzerlik ve Öklid bağıntıları; benzer üçgenlerde çevre, alan ve yardımcı eleman oranları; ölçek ve uzaklık problemleri.

Çokgen kavramı ve adlandırma; iç açılar toplamı (n − 2)·180°; dış açılar toplamı 360°; bir köşeden çizilen ve toplam köşegen sayısı; düzgün çokgenlerde bir iç ve bir dış açı; düzgün altıgenin özellikleri ve alanı; çokgenlerle kaplama (döşeme) problemleri.

Dörtgenin genel özellikleri (iç açılar 360°); yamuk, ikizkenar ve dik yamuk; orta taban; paralelkenarın açı, kenar ve köşegen özellikleri; eşkenar dörtgen (köşegenler dik ve açıortay); dikdörtgen ve kare (köşegenler eşit); deltoid; özel dörtgenler arasındaki ilişkiler.

Kare, dikdörtgen, paralelkenar, eşkenar dörtgen, yamuk ve deltoid alan formülleri; köşegenlerle alan; paralelkenarda iki kenar ve aradaki açıyla alan; alanı parçalara ayırma; yamukta orta taban ile alan; düzgün altıgen alanı; alan problemleri (fayans, arsa, bahçe).

Konum, yer değiştirme, hız ve sürat (tekrar); sabit hızlı hareketin konum-zaman ve hız-zaman grafikleri; ivme ve hız değişimi; düzgün hızlanan ve yavaşlayan hareket; hareket denklemleri; grafikler arası geçiş (eğim ve alan); serbest düşme; trafik güvenliği ve fren mesafesi.

Fiziksel anlamda iş ve kuvvet-yer değiştirme grafiği; iş-enerji ilişkisi; güç; kinetik enerji, yer çekimi potansiyel enerjisi ve esneklik potansiyel enerjisi; mekanik enerjinin korunumu; sürtünmeli sistemlerde enerji kaybı; verim; günlük hayattan enerji dönüşümü örnekleri.

Enerji biçimleri (mekanik, ısı, kimyasal, elektrik, ışık, ses, nükleer); enerji dönüşümleri ve enerjinin korunumu; yenilenebilir ve yenilenemez enerji kaynakları; kaynakların avantaj ve dezavantajları; Türkiye’nin enerji kaynakları ve potansiyeli; enerji verimliliği ve tasarruf.

Basit elektrik devresinin elemanları ve devre şemaları; elektrik yükü ve akım (I = q/t); potansiyel fark (gerilim); ampermetre ve voltmetrenin bağlanması; direnç ve etkileyen değişkenler (R = ρ·L/A); Ohm yasası (V = I·R) ve grafiği; iletken, yalıtkan ve yarı iletkenler.

Seri bağlı dirençler (eşdeğer direnç, akım ve gerilim paylaşımı); paralel bağlı dirençler; karışık devreler; üreteçlerin seri ve paralel bağlanması; elektriksel enerji ve güç (P = V·I = I²·R); lambaların parlaklığı; evlerde elektrik tüketimi ve fatura hesabı.

Elektrik akımının insan vücudu üzerindeki etkileri; elektrik çarpmasına yol açan durumlar; sigorta ve kaçak akım rölesinin görevi; aşırı yük ve kısa devre; topraklamanın önemi ve çalışma ilkesi; evde ve okulda elektrik güvenliği kuralları; elektrik çarpmasında ilk yardım.

Periyodik hareket, periyot ve frekans; basit sarkaç ve yay-kütle sistemi; dalga ve enerji aktarımı; dalga boyu, genlik, tepe-çukur; v = λ·f; atma ve periyodik dalga; yay dalgalarında yansıma (sabit ve serbest uç); su dalgalarında yansıma ve kırılma; derinliğin dalga hızına etkisi.

Mekanik ve elektromanyetik dalgalar; enine ve boyuna dalgalar; tek, iki ve üç boyutlu dalgalar; dalga hızını etkileyen değişkenler (yayda gerilme kuvveti ve birim uzunluk kütlesi, ortamın özellikleri); ses dalgalarının özellikleri, ses hızı, frekans-yükseklik ve genlik-şiddet ilişkisi; işitme aralığı, ultrason ve infrasound.

Doğal frekans ve rezonans; rezonansın günlük hayattaki örnekleri ve yapılara etkisi; deprem dalgaları (P, S, yüzey dalgaları) ve özellikleri; deprem büyüklüğü ve şiddeti; sismograf ve deprem merkezi uzaklığı; binaların depreme dayanıklılığı; deprem için bilimsel model oluşturma.

Eylemsizlik, F = m·a ve etki-tepki.

Yansıma kanunları, düz ve küresel aynalar, kırılma ve tam yansıma.

Fiziksel ve kimyasal değişim; kimyasal değişimin göstergeleri (gaz çıkışı, renk değişimi, çökelek, ısı-ışık); kimyasal tepkimenin tanecik düzeyinde modellenmesi (bağ kırılması-oluşması); tepkime denklemlerinin okunması; kütlenin korunumu ve diğer temel kanunlar; denklemlerin denkleştirilmesi.

Tepkime türlerinin sınıflandırılması (yanma, sentez, analiz); çözünürlük kurallarıyla çökelme tepkimeleri ve net iyon denklemi; yükseltgenme basamağı, elektron alışverişi ve redoks tepkimeleri (paslanma, piller); asitler, bazlar, pH ve nötrleşme tepkimesi; günlük hayattaki asit-baz ve tuzlar.

Mol kavramı ve Avogadro sayısı; atom kütlesi, mol kütlesi (molar kütle) ve akb; mol-kütle-tanecik sayısı dönüşümleri; normal koşullarda gazlarda mol-hacim ilişkisi; bileşikte kütlece yüzde; basit ve molekül formülü; saf maddelerin ölçülebilir özellikleri (kütle, hacim, özkütle).

Denkleştirilmiş denklemden mol oranları; mol-kütle-hacim hesapları; sınırlayıcı (tükenen) ve artan bileşen; teorik verim, gerçek verim ve yüzde verim; saflık hesabı; gerçek hayattan stokiyometri (hava yastığı, gübre üretimi).

Gazların özellikleri; kinetik moleküler teori; basınç, hacim, sıcaklık (Kelvin) ve madde miktarı; Boyle, Charles, Gay-Lussac ve Avogadro yasaları; ideal gaz denklemi (PV = nRT); gaz yoğunluğu; difüzyon ve efüzyon; Graham yasası; günlük hayattan gaz davranışları.

Karışım, çözelti, çözücü ve çözünen; çözünmenin tanecik düzeyinde açıklanması (çözücü-çözünen etkileşimleri, hidratasyon); “benzer benzeri çözer” ilkesi; maddelerin birbiri içindeki çözünebilirliği; iyonik ve moleküler çözünme; fiziksel ve kimyasal çözünme; çözünmede enerji değişimi.

Çözünürlük tanımı (g / 100 g su); çözünürlük-sıcaklık grafikleri; sıcaklık, basınç ve madde cinsinin çözünürlüğe etkisi; gazların çözünürlüğü (Henry yasası mantığı); doymamış, doymuş ve aşırı doymuş çözeltiler; derişik ve seyreltik çözelti; kristallendirme hesapları.

Kütlece yüzde derişim; molarite (mol/L); ppm (milyonda bir kısım); seyreltme ve karıştırma hesapları (M₁V₁ = M₂V₂); koligatif özellikler: kaynama noktası yükselmesi ve donma noktası düşmesi; tanecik sayısının etkisi; buhar basıncı düşmesi; günlük hayattaki uygulamalar (yollara tuz, antifriz).

Yeşil kimya ilkeleri; makro ve mikro ölçekli deneylerin karşılaştırılması; atmosferin bileşimi; ozon tabakası ve incelmesi (CFC’ler, Montreal Protokolü); asit yağmurları; sera etkisi ve küresel ısınma; fotokimyasal sis; küresel sorunlara kimyasal çözümler ve bireysel sorumluluk.

İyonik, kovalent ve metalik bağ.

Kütlenin korunumu, sabit oranlar, katlı oranlar kanunları; Dalton atom teorisi.

Canlılık için enerjinin önemi; ATP’nin yapısı ve enerji aktarımındaki rolü; fotosentez denklemi, pigmentler ve ışık soğurma; ışığa bağımlı tepkimeler ve Calvin döngüsü; fotosentez hızına etki eden faktörler (ışık şiddeti ve dalga boyu, CO₂, sıcaklık, su, mineraller, pH); fotosentezde kullanılan ve üretilen maddeler; kemosentez.

Sindirimin tanımı, mekanik ve kimyasal sindirim; hücre içi ve hücre dışı sindirim; omurgalılarda diş, mide ve bağırsak adaptasyonları (otçul, etçil, hepçil, geviş getirenler); insanda sindirim kanalı ve yardımcı organlar; enzimler ve sindirimin aşamaları; emilim (villus), taşınma ve kalın bağırsağın görevi.

Hücresel solunumun amacı; oksijenli solunumun evreleri (glikoliz, Krebs döngüsü, elektron taşıma sistemi) ve ATP kazancı; oksijensiz solunum; besinlerin (yağ, protein) solunuma katılma yolları; etil alkol ve laktik asit fermantasyonu ve günlük hayattaki kullanımları; fotosentez-solunum ilişkisi; besin gruplarının enerji değerleri ve metabolizma hızı.

Ekosistem, habitat ve ekolojik niş; cansız (abiyotik) bileşenler (ışık, sıcaklık, su, toprak, mineraller) ve canlı (biyotik) bileşenler (üreticiler, tüketiciler, ayrıştırıcılar); besin zinciri ve besin ağı; trofik düzeyler; enerji ve biyokütle piramitleri, %10 kuralı; biyolojik birikim.

Popülasyon, komünite ve ekosistem kavramları; popülasyon yoğunluğu ve büyüklüğü (doğum, ölüm, göç); J ve S büyüme eğrileri; taşıma kapasitesi ve çevre direnci; tür içi ve türler arası etkileşimler: rekabet, av-avcı ilişkisi, simbiyotik ilişkiler (mutualizm, kommensalizm, parazitizm); süksesyon (birincil ve ikincil).

Maddenin ekosistemdeki döngüsü ve ayrıştırıcıların rolü; su döngüsü (buharlaşma, terleme, yoğuşma, yağış, sızma); karbon döngüsü (fotosentez, solunum, ayrışma, fosil yakıtlar, okyanuslar); azot döngüsü (azot bağlama, amonyaklaşma, nitrifikasyon, denitrifikasyon); insan etkinliklerinin döngülere etkisi.

Ekolojik sürdürülebilirliğin anlamı ve önemi; sürdürülebilirliği kısıtlayan durumlar: habitat kaybı ve parçalanması, hava kirliliği, ozon tabakasının incelmesi, asit yağmurları, su ve toprak kirliliği, radyoaktif kirlilik, küresel iklim değişikliği, erozyon, orman yangınları ve biyoçeşitlilik kaybı; sürdürülebilirliğin sağlanması.

Ekolojik ayak izi ve biyokapasite kavramları; Dünya Aşım Günü; ekolojik ayak izini küçültme yolları; doğal kaynaklar (yenilenebilir-yenilenemez) ve biyoçeşitliliğin korunması (koruma alanları, gen bankaları, yerinde ve yer dışında koruma); atık türleri, atık hiyerarşisi, sıfır atık, kompost ve geri dönüşüm.

Gen, alel, genotip, fenotip ve Mendel çaprazlamaları.

Bölünme türleri ve kromozom sayısı.

Eksik baskınlık, eş baskınlık, çok alellilik (ABO), Rh faktörü, eşeye bağlı kalıtım (renk körlüğü, hemofili).

Türk edebiyatının dönemleri; İslamiyet öncesi sözlü edebiyat ve şölen-sığır-yuğ törenleri; ozan-baksı-kam; koşuk (doğa, aşk, yiğitlik) ve sagu (ağıt); hece ölçüsü, dörtlük, yarım uyak; Kaşgarlı Mahmud ve Divanü Lügati’t-Türk; koşuğun koşma ile, saguyun ağıtla karşılaştırılması; kelime ve kelime grupları.

Halk edebiyatının kolları (anonim, âşık, tekke); türkünün tanımı, bölümleri (bent ve kavuştak), konularına göre türleri; türkünün yapısı, ezgisi ve toplumsal işlevi; mani, koşma, semai, varsağı; önemli âşıklar (Karacaoğlan, Köroğlu, Pir Sultan Abdal, Âşık Veysel); şiir dinletisi hazırlama.

Masalın tanımı ve özellikleri; olağanüstü ögeler, kalıp ifadeler (döşeme, giriş, bitiş), belirsiz zaman ve mekân; masal kişileri (dev, peri, cadı, Keloğlan) ve tipleştirme; masal ile efsane, destan ve halk hikâyesinin karşılaştırılması; masal derlemecileri (Pertev Naili Boratav, Eflatun Cem Güney, Grimm Kardeşler); masalı film şeridine dönüştürme.

Divan edebiyatının oluşumu ve genel özellikleri; aruz ölçüsü, beyit, mazmun; gazelin yapısı (matla, makta, taç beyit, redif, kafiye), konusu ve türleri (âşıkane, rindane, hikemî); önemli gazel şairleri (Fuzûlî, Bâkî, Nedîm, Şeyh Galip); gazelin halk şiiriyle karşılaştırılması; şiir tahlili adımları.

Şiirde ahenk unsurları (ölçü, uyak, redif, aliterasyon, asonans, ses tekrarı); saf (öz) şiir anlayışı: şiirde anlam yerine ses ve musiki, sembolizmin etkisi; Ahmet Haşim, Yahya Kemal, Ahmet Muhip Dıranas, Necip Fazıl Kısakürek; şiirde imge ve sembol; serbest şiir ile karşılaştırma; öğretici metni şiire dönüştürme.

Söyleşinin (sohbet) tanımı, özellikleri, deneme ve makaleden farkı; Türk edebiyatında söyleşi (Nurullah Ataç, Şevket Rado, Suut Kemal Yetkin); edebî söyleşi ve mülakat (röportaj) ayrımı; öğretici metinlerin işlevi: haber, gezi yazısı ve anı; öğretici metni edebî metne dönüştürme; podcast (sesli blog) hazırlama.

Sözcük türleri: isim (ad), sıfat (ön ad), zamir (adıl), zarf (belirteç), edat (ilgeç), bağlaç, ünlem ve fiil; sıfat ve zamir ayrımı; ek ve sözcük durumundaki zamirler; zarf çeşitleri (zaman, yer-yön, durum, miktar, soru); edat-bağlaç ayrımı (“de”, “ile” ve “ki”); edebî metinlerde sözcük türlerinin işlevi.

Destanın tanımı ve oluşumu (doğuş, yayılma, derleme-yazıya geçirme); doğal ve yapma destanlar; destanların ortak özellikleri ve motifleri (olağanüstü doğum, kurt, ışık, ağaç, 40 sayısı); İslamiyet öncesi ve sonrası Türk destanları; Oğuz Kağan Destanı tahlili; dünya destanları; efsane; Türk destanlarıyla ilgili sunum hazırlama.

Mesnevinin tanımı, yapısı (aa, bb, cc kafiyeli beyitler, bölümler: tevhid, münacat, naat, sebeb-i telif, hatime); konuları; hamse geleneği; önemli mesneviler (Kutadgu Bilig, Mesnevî-i Şerif, Leyla vü Mecnun, Hüsn ü Aşk, Hayriye, Harnâme); Şeyhî’nin Harnâme’si: fabl özellikleri ve hiciv.

Fablın tanımı, özellikleri ve yapısı; kişileştirme ve hayvanların temsil ettiği tipler; fablın ders verici yönü ve kıssadan hisse; dünya ve Türk edebiyatında fabl (Ezop, Beydeba – Kelile ve Dimne, La Fontaine, Mevlânâ, Şeyhî, Şinasi, Orhan Veli’nin La Fontaine çevirileri); “Aslan ve Av Hayvanları” tahlili; fabl yazma.

Destandan halk hikâyesine geçiş; Dede Korkut Kitabı’nın yapısı (mukaddime ve 12 hikâye), nüshaları (Dresden ve Vatikan; Türkmen nüshası), dil ve anlatım özellikleri (soylama, dualar), kişileri (Bayındır Han, Salur Kazan, Deli Dumrul) ve Oğuz toplum yapısı; “Salur Kazan’ın Yedi Başlı Ejderhayı Öldürdüğü Boy” tahlili; halk hikâyesi türleri (aşk ve kahramanlık); hikâyeyi canlandırma.

Tanzimat Fermanı ve Batılılaşma; Tanzimat edebiyatının birinci ve ikinci kuşağı; Tanzimat şiirinin özellikleri (hürriyet, vatan, adalet; eski biçimlere yeni içerik); Namık Kemal ve Hürriyet Kasidesi tahlili; Şinasi, Ziya Paşa; ilk gazete, ilk tiyatro, ilk roman; Servetifünun ve Fecriâti’ye kısa bakış.

Millî Edebiyat akımının doğuşu (1911, Genç Kalemler, “Yeni Lisan” makalesi); dil, konu ve nazım anlayışı (sade dil, hece ölçüsü, Anadolu ve millî konular); hikâyenin yapı unsurları (olay örgüsü, kişiler, zaman, mekân, anlatıcı ve bakış açısı); Ömer Seyfettin ve “Kaç Yerinden” tahlili; Refik Halit Karay; hikâyeyi şiire dönüştürme.

Fiilin tanımı ve anlamına göre türleri (iş, oluş, durum); fiil kipleri: haber kipleri (görülen geçmiş, öğrenilen geçmiş, şimdiki zaman, gelecek zaman, geniş zaman) ve dilek kipleri (istek, şart, gereklilik, emir); şahıs ekleri; basit, birleşik ve türemiş çekimler (hikâye, rivayet, şart birleşik zamanları); ek fiil ve görevleri; kip kayması; edebî metinlerde fiillerin anlama katkısı.

Yüklem, özne, nesne, dolaylı tümleç ve zarf tümleci.

İsim-fiil, sıfat-fiil ve zarf-fiil ekleri ve kullanımları.

Büyük Selçuklu Devleti’nin kuruluşu ve Dandanakan Savaşı (1040); Pasinler (1048) ve Malazgirt (1071) savaşları ile Anadolu’nun kapılarının açılması; Türkiye Selçuklu Devleti ve ilk Türk beylikleri; Haçlı Seferleri ve Türklere etkileri; Miryokefalon (1176); Moğol istilası ve Kösedağ (1243); Anadolu’nun Türkleşmesi.

Selçuklularda hükümdarlık anlayışı (kut, ülkenin hanedanın ortak malı sayılması, sultan unvanı), merkez teşkilatı (Divan-ı Saltanat, vezir, Nizamülmülk), taşra teşkilatı (melik, atabey, ikta sistemi); ordu yapısı (gulamlar, hassa ordusu, ikta askerleri, yardımcı kuvvetler, donanma); Türk devlet geleneğindeki süreklilik ve değişim.

Göçebe ve yerleşik hayat, Türkmenlerin Anadolu’ya yerleşmesi; toplum yapısı; ahilik teşkilatı ve Ahi Evran; vakıfların sosyal işlevi; tarım, hayvancılık ve el sanatları; ticaret yolları (İpek, Baharat), kervansaraylar ve devletin ticareti koruma uygulamaları (devlet sigortası), limanlar ve uluslararası panayırlar (Yabanlu Pazarı).

Medreseler ve Nizamiye medreseleri; Türk-İslam bilginleri (Farabi, İbn Sina, Biruni, Harezmi, Ali Kuşçu öncesi gelenek); dil ve edebiyat (Kutadgu Bilig, Divanü Lügati’t-Türk, Atabetü’l-Hakayık, Divan-ı Hikmet); tasavvuf (Ahmet Yesevi, Mevlânâ, Hacı Bektaş-ı Veli); darüşşifalar; Selçuklu mimarisi ve süsleme (Divriği Ulu Camii ve Darüşşifası, İnce Minareli Medrese, çini, taş işçiliği).

Osmanlı Beyliği’nin kuruluşuna dair görüşler (Gibbons, Köprülü, Wittek, İnalcık); kuruluşu kolaylaştıran etkenler (uç bölgesi, Bizans’ın zayıflığı, gaza ve istimalet, ahi ve dervişler); Osman Bey ve Orhan Bey dönemleri; Rumeli’ye geçiş; I. Murat ve Yıldırım Bayezid dönemlerinde Balkanlar ve Anadolu; Ankara Savaşı ve Fetret Devri; II. Murat dönemi ve Varna, II. Kosova savaşları.

Osmanlı ordusunun gelişimi (yaya ve müsellem, Kapıkulu ocakları ve devşirme sistemi, yeniçeriler, tımarlı sipahiler, akıncılar, donanma); Osmanlı hukuku: şer’i (fıkıh) ve örfi hukuk, kanunnameler, kadılık; toprak sistemi: miri arazi, dirlik (has, zeamet, tımar), tahrir defterleri, mülk ve vakıf arazi; tımar sisteminin askerî, ekonomik ve sosyal işlevleri.

İskân politikasının amaçları ve uygulanışı (Anadolu’dan Rumeli’ye Türkmen-Yörük nakli, sürgün usulü), kolonizatör Türk dervişleri ve zaviyeler; istimalet (gönül alma) politikası: can, mal ve din güvenliği, eski hakların ve vergi düzeninin korunması, yerel yöneticilerin devlet hizmetine alınması; Balkanlarda Osmanlı barışı (Pax Ottomana); bu politikaların sonuçları.

Kuruluş döneminde medreseler (İznik Medresesi, Bursa ve Edirne medreseleri) ve ilk müderrisler (Davud-ı Kayserî), Molla Fenarî ve şeyhülislamlık; tekke ve zaviyelerin eğitimdeki rolü, ahiler; önemli âlim ve mutasavvıflar (Şeyh Edebali, Hacı Bayram-ı Veli, Akşemseddin, Kadızade-i Rumi); Türkçe eserler (Süleyman Çelebi’nin Mevlid’i, Ahmedî, Yazıcıoğlu kardeşler); erken dönem Osmanlı mimarisi.

İstanbul’un fethinin nedenleri, hazırlıkları ve sonuçları; Fatih dönemi fetihleri; Yavuz Sultan Selim’in doğu ve güney seferleri (Çaldıran, Mercidabık, Ridaniye) ve halifeliğin Osmanlı’ya geçişi; Kanuni dönemi (Mohaç, Viyana, Preveze) ve Akdeniz hâkimiyeti; 1566–1683 arasında Osmanlı siyaseti (Kıbrıs, İnebahtı, Zitvatorok, Kasr-ı Şirin, Girit) ve II. Viyana Kuşatması.

Fatih Kanunnamesi ve merkezî otoritenin güçlenmesi; Divan-ı Hümayun ve üyeleri; saray teşkilatı (Birun, Enderun, Harem); taşra yönetimi (eyalet, sancak, kaza; salyaneli ve salyanesiz eyaletler); veraset sisteminde değişim (sancağa çıkma usulünün kaldırılması, ekberiyet, kafes); ordu yapısında değişim (ateşli silahlar, yeniçeri sayısının artışı, tımar sisteminin bozulması, iltizam).

Coğrafi keşiflerin nedenleri (Doğu ticaretine ulaşma, pusula ve gemi teknolojisi, merkantilizm) ve önemli keşifler; Portekiz, İspanya, Hollanda, İngiltere ve Fransa’nın sömürgeleri; Doğu Hindistan şirketleri; sömürgeciliğin yerli halklara etkileri; Osmanlı’ya etkileri (baharat ve İpek yollarının önem kaybı, fiyat devrimi) ve Osmanlı’nın tepkileri (Hint Okyanusu seferleri, kanal projeleri, kapitülasyonlar).

XVI–XVII. yüzyıllarda isyanların nedenleri (nüfus artışı, tımar sisteminin bozulması, fiyat devrimi ve tağşiş, uzun süren savaşlar, merkezî otoritenin zayıflaması); Celali isyanları ve Büyük Kaçgun; suhte (medrese öğrencisi) isyanları; şehzade isyanları; İstanbul ve Kapıkulu (yeniçeri) isyanları, II. Osman’ın öldürülmesi; eyalet isyanları (Abaza Mehmet Paşa); isyanları bastırma çabaları (Kuyucu Murat Paşa, IV. Murat, Köprülüler) ve sonuçları.

Medrese sisteminin zirvesi: Sahn-ı Seman ve Süleymaniye medreseleri; Enderun; bilim insanları (Ali Kuşçu, Takiyüddin ve İstanbul Rasathanesi, Piri Reis, Seydi Ali Reis, Matrakçı Nasuh, Kâtip Çelebi, Evliya Çelebi); klasik mimari ve Mimar Sinan (Şehzade, Süleymaniye, Selimiye), Sultanahmet Camii; süsleme sanatları (çini, hat, tezhip, minyatür, ebru); divan edebiyatı ve musiki.

Coğrafi bakışın tanımı ve bileşenleri (mekânsal düşünme, ölçek bilinci, yer ve mekân algısı, insan-çevre etkileşimi, coğrafi bağlantılar); coğrafyanın temel kavramları (konum, mekân, zaman, hareket, bölge, sürdürülebilirlik); “Nerede? Neden orada? Nasıl?” soruları; 1854 Londra kolera salgını örneği (John Snow); coğrafi araştırma basamakları; coğrafi bakış yansıtan kısa makale yazma.

Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) ve bileşenleri; katman mantığı; uzaktan algılama (uydu, hava fotoğrafı, İHA) ve GNSS/GPS; uygulama alanları (afet yönetimi, şehir planlama, tarım, ulaşım, çevre, sağlık); Türkiye’den örnekler (TUCBS, e-Devlet adres ve harita uygulamaları, AFAD); mekânsal verilerin haritaya aktarılması: veri türleri (nokta, çizgi, alan), tematik harita yöntemleri (nokta, renk/koroplet, izoçizgi, oklar, sembol).

Yer’in iç yapısı (yer kabuğu, manto, çekirdek); levha tektoniği ve levha sınırları (yaklaşan, uzaklaşan, yanal); iç kuvvetler: orojenez (kıvrılma ve kırılma, horst-graben) ve epirojenez; volkanizma ve volkanik şekiller; depremlerin oluşumu, büyüklük ve şiddet; Türkiye’nin tektonik yapısı, fay hatları ve volkanları.

Kayaç türleri (püskürük, tortul, başkalaşım) ve dayanıklılıkları; fiziksel (mekanik) ayrışma: sıcaklık farkı, donma-çözülme, tuz kristalleşmesi; kimyasal ayrışma: çözünme, oksidasyon, hidroliz; biyolojik ayrışma; iklim tiplerine göre ayrışma (kurak, soğuk, nemli-sıcak); çözünme ve karstlaşma; toprak oluşumu ve toprak tipleri ile ilişkisi.

Dış kuvvetler ve kütle hareketleri; akarsuların aşındırma ve biriktirme şekilleri (V vadi, kanyon, dev kazanı, menderes, birikinti yelpazesi, delta); karstik şekiller (lapya, dolin, uvala, polye, mağara, traverten); rüzgâr şekilleri (mantar kaya, kumul); buzul şekilleri (sirk, U vadi, moren); dalga ve akıntı şekilleri (falez, kıyı oku, tombolo, lagün); Türkiye’den örnekler.

Yeryüzü şekillerinin yerleşme, tarım, ulaşım, sanayi, enerji ve turizme etkileri; Türkiye’den örnekler (ovalar, platolar, dağ yerleşmeleri, teraslama, tüneller ve viyadükler, HES, peri bacaları, Pamukkale); insanın yeryüzü şekillerini değiştirmesi (dolgu alanları, madencilik, baraj); yeryüzü şekillerine yönelik saha çalışmasının planlanması ve raporlanması.

Yerleşmelerin kuruluşunu etkileyen doğal (su, iklim, yer şekilleri, toprak) ve beşerî (ulaşım, savunma, ekonomi, siyasi kararlar) faktörler; yerleşmelerin gelişimi ve yayılışı; kırsal ve kentsel yerleşmeler; Türkiye’de köy altı yerleşmeler (mezra, oba, yayla, kom, ağıl, dalyan, divan, çiftlik); yerleşmelerin fonksiyonları (idari, ticari, sanayi, liman, turizm, maden, tarım, eğitim, sağlık-termal, askerî, kültürel-dinî).

Ekonomik faaliyetlerin özellikleri ve dağılışını etkileyen doğal ve beşerî faktörler; ekonomik sektörler: birincil (tarım, hayvancılık, ormancılık, balıkçılık, madencilik), ikincil (sanayi, inşaat), üçüncül (hizmet: ticaret, ulaşım, turizm, eğitim, sağlık) ve dördüncül (bilgi, Ar-Ge); sektörlerin istihdam ve millî gelirdeki payı ile gelişmişlik ilişkisi; gelişmişlik göstergeleri (kişi başına gelir, İnsani Gelişme Endeksi, eğitim, sağlık).

Türkiye ekonomisinin tarihsel dönüşümü (tarımdan sanayi ve hizmete); sektörlerin istihdam ve GSYH içindeki payları; tarım (başlıca ürünler ve bölgeler), madencilik ve enerji kaynakları; sanayinin dağılışı (Marmara, organize sanayi bölgeleri, savunma sanayii); hizmet sektörü (ticaret, ulaşım, turizm); dış ticaret; bölgesel kalkınma projeleri (GAP, DAP, DOKAP, KOP) ve bölgesel gelişmişlik farkları.

Afet ve tehlike kavramları; doğal ve beşerî kaynaklı afetler; dünyadan iyi uygulama örnekleri (Japonya’da deprem ve tsunami hazırlığı, Hollanda’da Delta Projesi, Bangladeş’te siklon sığınakları, Şili’de yapı yönetmelikleri); Türkiye’den örnekler (AFAD, TAMP, DASK, 2021 Muğla orman yangınları); afetlere dirençli yaşam alanları: doğru yer seçimi, zemin etüdü, deprem yönetmeliği, toplanma alanları, kentsel dönüşüm, taşkın alanlarının korunması.

Afet yönetimi döngüsü (zarar azaltma, hazırlık, müdahale, iyileştirme); afet öncesi hazırlık (aile afet ve acil durum planı, afet ve acil durum çantası, eşyaların sabitlenmesi, toplanma alanı); afet sırasında davranış (deprem: çök-kapan-tutun; sel, yangın, heyelan, çığ, fırtına); afet sonrası; afet bilinci ve kültürü, gönüllülük, tatbikat; halk kültüründe afetlerin izleri (Erzincan türküsü).

Türk kültürünün coğrafi temelleri ve dönemleri; Orta Asya bozkırlarında konargöçer Türk kültürü (kışlak-yaylak, çadır/otağ, at, keçe, hayvancılık, Gök Tanrı inancı, renk-yön ilişkisi); yerleşik Türk-İslam kültürü (şehir, cami, medrese, kervansaray, külliye); Türk kültürünün yayılış alanı (Orta Asya, Kafkasya, Anadolu, Balkanlar, Orta Doğu); somut ve somut olmayan kültürel miras; UNESCO listelerindeki ortak Türk kültürü unsurları.

İklim tipleri ve bitki örtüsü.

Türkiye akarsuları ve gölleri, toprak tipleri, bitki örtüsü dağılışı; suyun önemi.

Matematik ve özel konum, Türkiye’nin jeopolitik önemi, Boğazlar, uluslararası enerji ve ulaşım koridorları.

Dünyada farklı okul türleri (boarding, online, forest, vocational schools), düzenli ve ders dışı etkinlikler, sınav kaygısı ve stres, millî gün ve kutlamalar; Present Simple ve Present Continuous ile rutin ve geçici durumlar; there is / there are ve any, some ile olanaklar; sıklık zarfları; must ve can’t ile mantıksal çıkarım; who, which, where ile kişi, nesne ve yerlere gönderme; okul broşürü hazırlama.

Sınıf içi öğrenme etkinlikleri, öğrenme stilleri ve teknolojiyle öğrenme; will ve be going to ile tahmin ve plan; must ve have to ile zorunluluk, mustn’t ve don’t have to farkı; should ve had better ile tavsiye; dönüşlü zamirler (myself, yourself…); could/would/may ile kibar istekler; may/might ile olasılık; iyelik yapıları.

Vücut bölümleri, hastalıklar, sağlıklı yaşam ve iyi oluş (empathy, digital detox), moda ve kişisel tercihler; tarifeli gelecek için Present Simple, gelecek planları için Present Continuous; will, may, might, be likely to ile kesinlik dereceleri; should, ought to ile tavsiye; could ve be able to ile yetenek; like, as, the same as, similar to ile benzerlik; comparatives (more/less/-er than, as…as).

Aile üyeleri ve geçmişte-bugün günlük rutinleri, aile hobileri (spor ve filmler), dünyadan farklı ev ve aile türleri; Past Simple (düzenli ve düzensiz fiiller, olumsuz ve soru); used to ile geçmişteki alışkanlık ve durumlar; could / couldn’t ve was / were able to ile geçmişteki yetenekler; geçmiş ve bugünün karşılaştırılması.

Mahalle ve şehirde eğlence ve sosyal mekânlar (kafe, sinema, spor salonu), hizmetlerden yardım alma (eczane, hastane, ilk yardım), ulaşım türlerinin artı ve eksileri; Past Continuous ile geçmişte devam eden eylemler; when ve while ile kesişen eylemler; geçmiş olayları onaylatma (question tags in the past); mahalle tanıtım yazısı.

Kıtalar, ülkeler ve milliyetler; alışveriş ve kişisel yiyecek tercihleri (gluten-free, dairy-free, vegan); dünyadan yemek kültürleri ve festivallerde yardımseverlik; Present Perfect (ever, never, already, yet, just, for, since); question tags ile onaylatma; sayılabilen ve sayılamayan isimler (some, any, much, many, a lot of, a few, a little); need / needn’t; be able to (tüm zamanlar).

Doğal kaynaklar (water, forests, minerals, fossil fuels, renewable energy), doğal kaynaklarla ilgili küresel sorunlar (deforestation, water shortage, pollution, climate change) ve kaynakları koruma; tanımlayıcı sıfat cümlecikleri (who, which, that, where, whose); neden-sonuç ifadeleri (because, because of, due to, so, as a result, therefore); Türkiye’de güneş enerjisi örneği; çevre raporu yazma.

Güneş sistemi ve gezegenler, uzay keşfi ve gelecekteki teknolojiler (space tourism, Mars missions, AI, robots); Türkiye’nin uzay çalışmaları (Türkiye Uzay Ajansı, ilk Türk astronot); Zero Conditional ile genel ve bilimsel gerçekler; First Conditional ile gelecekteki olası durumlar; unless; gelecekle ilgili sunum hazırlama.

Kesinleşmiş planlar için şimdiki zaman; be going to ile niyet; zaman ifadeleri.

Felsefe kavramının anlamı ve farklı felsefe tanımları; mitolojik düşünceden felsefi düşünceye geçiş; İlk Çağ filozofları ve arkhe arayışı; felsefenin dönemleri; felsefi düşüncenin özellikleri (eleştirel, sistemli, refleksif, tutarlı, rasyonel, evrensel); felsefi soruların özellikleri; felsefenin bilim, din ve sanatla ilişkisi.

Düşünme ve dil ilişkisi; mantığın temel kavramları (kavram, terim, önerme, akıl yürütme, öncül, sonuç, doğruluk, geçerlilik, tutarlılık); akıl yürütme türleri (tümdengelim, tümevarım, analoji); argümanın yapısı (iddia, veri, gerekçe, destek, çürütme, niteleyici); güçlü argüman ölçütleri; safsatalar (adam karalama, çoğunluğa başvurma, otoriteye başvurma, korku, saman adam, kaygan zemin, döngüsel akıl yürütme).

Varlık felsefesinin (ontoloji) konusu; temel kavramlar (varlık, yokluk, oluş, töz, madde, idea, görünüş, gerçeklik, nitelik); varlığın var olup olmadığı problemi (nihilizm – Gorgias; varlığın var olduğunu savunanlar); varlığın ne olduğu problemi: idealizm (Platon, İbn Sina, Hegel), materyalizm (Demokritos, Hobbes, La Mettrie, Marx), düalizm (Descartes), oluşçuluk (Herakleitos), fenomenoloji (Husserl).

Bilgi felsefesinin (epistemoloji) konusu; temel kavramlar (bilgi, doğruluk, gerçeklik, özne, nesne, inanç, temellendirme, önerme, a priori, a posteriori); bilginin imkânı: şüphecilik (Pyrrhon, Gorgias) ve dogmatizm; bilginin kaynağı: rasyonalizm, empirizm, kritisizm, pozitivizm, sezgicilik, pragmatizm; doğruluk ölçütleri: uygunluk, tutarlılık, apaçıklık, fayda, uzlaşım.

Ahlak felsefesinin (etik) konusu; temel kavramlar (iyi, kötü, erdem, değer, ödev, vicdan, özgürlük, sorumluluk, ahlak yasası); evrensel ahlak yasasının imkânı: var diyenler (Farabi, Kant) ve yok diyenler (Sofistler, hedonizm, egoizm, varoluşçuluk); özgürlük-sorumluluk ilişkisi: determinizm, indeterminizm, otodeterminizm; günlük hayattan ahlaki ikilemler.

Estetik ve sanat felsefesinin konusu; temel kavramlar (estetik, güzel, yüce, sanat, sanat eseri, sanatçı, beğeni, estetik yargı, yaratıcılık, taklit); güzelliğin ne olduğu: nesnelci (Platon, Aristoteles) ve öznelci (Hume) yaklaşımlar, Kant; ortak estetik yargıların imkânı; sanatın ne olduğu: taklit (mimesis), yaratma, ifade, oyun, hakikatin açığa çıkışı (Heidegger).

Siyaset felsefesinin konusu; temel kavramlar (devlet, iktidar, egemenlik, meşruiyet, hak, adalet, özgürlük, eşitlik, hukuk, birey, toplum); devletin kökeni: doğal ihtiyaç (Aristoteles, Farabi), toplum sözleşmesi (Hobbes, Locke, Rousseau), sınıf çatışması (Marx); iktidarın kaynağı ve meşruiyeti (Weber’in meşruiyet türleri); ideal düzen arayışları ve ütopyalar (Platon, Farabi, Thomas More, Campanella, Bacon); distopyalar; Türklerde devlet ve yönetim anlayışı (kut, töre, adalet).

Din felsefesinin konusu ve dinden farkı; temel kavramlar (inanç, iman, Tanrı, vahiy, kutsal, ibadet, ruh, ölümsüzlük); Tanrı’nın varlığına ilişkin görüşler (teizm, deizm, panteizm, ateizm, agnostisizm); Tanrı’nın varlığına yönelik kanıtlamalar (kozmolojik, ontolojik, teleolojik/düzen, imkân, ahlak kanıtı); evrenin sonluluğu ve sonsuzluğu; ruhun ölümsüzlüğü.

Bilim felsefesinin konusu; temel kavramlar (bilim, olgu, hipotez, teori, yasa, gözlem, deney, doğrulama, yanlışlama, paradigma); bilimin ne olduğu: ürün olarak bilim (mantıksal pozitivizm, Viyana Çevresi, Carnap) ve etkinlik olarak bilim (Kuhn); bilimin yöntemi: tümevarım (Bacon), doğrulanabilirlik, yanlışlanabilirlik (Popper), paradigma değişimi (Kuhn); bilim ve etik.

İslam’da bilginin ve ilmin yeri (ilk vahyin “Oku!” emri); bilgi kaynakları: duyular, akıl, vahiy ve doğru haber; bilginin değeri ve sorumluluğu; varlık anlayışı: zorunlu varlık (Allah) ve mümkün varlık (âlem); görünen (şehadet) ve görünmeyen (gayb) âlem; Allah-âlem ilişkisi: yaratma, sünnetullah (evrendeki yasalar), insanın halifeliği ve emanet; Kur’an’dan mesajlar.

Allah’ın varlığına ilişkin deliller: kozmolojik delil (hudus ve imkân delilleri), teleolojik delil (düzen ve gaye), ontolojik delil, dinî tecrübe delili; Allah’ı isim ve sıfatlarıyla tanımak: Esmaü’l-hüsna; zati sıfatlar (vücud, kıdem, beka, vahdaniyet, muhalefetün lil-havadis, kıyam bi-nefsihi) ve subuti sıfatlar (hayat, ilim, semi, basar, irade, kudret, kelam, tekvin); Kur’an’dan mesajlar (İhlas suresi, Ayetü’l-kürsi).

Tevhit ilkesi ve inanç, ibadet, ahlak ve toplumsal hayata yansımaları; şirk; İslam’da adalet (Nisâ 135, Mâide 8) ve hak kavramı; insanların eşitliği (Hucurât 13), Veda Hutbesi; İslam ve barış: “İslam” ve “selam” kelimelerinin anlamı, can güvenliği (Mâide 32), Medine Sözleşmesi ve Hudeybiye Antlaşması; Kur’an’dan mesajlar.

İnsan-çevre ilişkisinde İslam’ın bakışı: halifelik ve emanet, mizan (denge), israf yasağı, canlılara merhamet, ağaç dikme ve suyu koruma; çevre sorunlarının ahlaki boyutu; teknoloji ve ahlak: dijital dünyada doğruluk, mahremiyet, haberin doğruluğunu araştırma (Hucurât 6), gıybet ve siber zorbalık, dijital bağımlılık; çevre ve teknoloji: e-atık, sürdürülebilir teknoloji; Kur’an’dan mesajlar.

Dinî yorum farklılıklarının sebepleri (dinin anlaşılmasında aklın kullanımı, Arapçanın özellikleri, ayet ve hadislerin farklı anlaşılması, siyasi olaylar, coğrafya ve kültür); mezhep kavramı ve yorum farklılıklarının zenginlik oluşu; itikadi-siyasi yorumlar: Ehlisünnet (Maturidilik, Eşarilik) ve Şia; fıkhi mezhepler (Hanefi, Maliki, Şafii, Hanbeli, Caferi); tasavvufi yorumlar; yorum farklılıklarına saygı ve birlik bilinci.

İslam’ın şartları ve ibadetlerin faydaları.

Medine Sözleşmesi, savaşlar (Bedir, Uhud, Hendek), Hudeybiye, Mekke’nin fethi, Veda Haccı.

Ailenin önemi, aile içi haklar ve sorumluluklar, akraba ve komşu hakları, toplumsal dayanışma.

Dijital vatandaşlığın boyutları; dijital ayak izi ve dijital itibar; kişisel veriler ve Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK, 6698); çerezler ve uygulama izinleri; fikrî mülkiyet, telif hakkı, lisans türleri (Creative Commons, açık kaynak), intihal; bilişim suçları ve 5651 sayılı Kanun; siber zorbalık ve yardım kanalları; yapay zekâ etiği (önyargı, şeffaflık, derin sahte içerik, sorumlu kullanım).

Listeler (oluşturma, indis, dilimleme, append, remove, len, sum, max, min, sort), liste üzerinde döngü; string işlemleri; fonksiyon tanımlama (def), parametre ve dönüş değeri (return), yerel ve genel değişken; hazır modüller (random, math); hata ayıklama (debugging) ve hata türleri; modüler program tasarımı: not hesaplama örneği.

Algoritma verimliliği ve adım sayısı; doğrusal (sıralı) arama ve ikili arama (sıralı listede yarıya bölme); sıralama algoritmaları: kabarcık (bubble) sıralama ve seçmeli (selection) sıralama; adım adım izleme; algoritma karmaşıklığına giriş (n, log n, n²); gerçek hayatta arama ve sıralama (sözlük, rehber, arama motorları).

Ağ kavramı ve türleri (LAN, WAN, Wi-Fi), ağ donanımları (modem, router, switch); IP adresi, DNS, istemci-sunucu modeli; HTTP ve HTTPS, URL’nin bölümleri; veri paketleri; bulut bilişim; HTML ile web sayfasının yapısı (etiketler: html, head, body, h1, p, a, img, ul/li) ve CSS’e giriş; web erişilebilirliği.

Taif’in coğrafi özellikleri (Mekke’nin güneydoğusunda, serin iklimli, bağ-bahçe ve tarım şehri) ve halkı Sakif kabilesi, Lat putu; Taif yolculuğu (619): Hüzün Yılı’ndan sonra Zeyd b. Harise ile Taif’e gidiş, kabile ileri gelenlerine davet, alay ve taşlama; Utbe ve Şeybe’nin bağında dinlenme, Ninovalı Addas’ın üzüm ikram edip Müslüman olması; Peygamberimizin Taif duası ve beddua etmeyip merhamet etmesi; Taifli’lerin İslam davetine tepkisi; Taif’te İslam’ın yayılma süreci: Huneyn ve Taif kuşatması (630), Sakif heyetinin Medine’ye gelip Müslüman olması (631), Lat putunun yıkılması.

Hz. Ebu Bekir’in hayatı ve şahsiyeti: Mekke’nin saygın tüccarlarından, soy bilgisiyle tanınan, ahlaklı bir kişi olması; Peygamberimizin çocukluk arkadaşı olması; ilk Müslüman erkeklerden olması ve davette rolü (Osman b. Affan, Abdurrahman b. Avf, Talha, Zübeyr gibi sahabilerin onun aracılığıyla Müslüman olması); malını İslam yolunda harcaması ve Hz. Bilal gibi köleleri azat etmesi; İsra ve Miraç’ı tereddütsüz tasdik etmesiyle “Sıddık” lakabı; hicrette yol arkadaşlığı ve Sevr mağarası; Medine döneminde danışmanlığı ve savaşlardaki yeri; Peygamberimizin hastalığında namaz kıldırması; ilk halife olması (632–634), irtidad olaylarıyla mücadele ve Kur’an’ın mushaf hâline getirilmesi.

Savaşa izin verilmesi: Mekke dönemindeki sabır ve savaş yasağı, Medine’de Müslümanların varlığını korumak için savunmaya izin verilmesi (Hac suresi 39–40), savaşın meşruiyet şartları ve İslam’da savaş ahlakı (kadın, çocuk, yaşlı ve din adamlarına dokunulmaması, ağaç kesilmemesi, esirlere iyi davranılması); ilk askerî karşılaşma Bedir Savaşı (624, hicri 2, Ramazan): sebepleri (Mekkelilerin baskıları, el konulan mallar, Ebu Süfyan kervanı), kuvvetler (yaklaşık 313’e 1000), istişare, savaşın seyri ve zafer; esirlere muamele (okuma yazma bilenlerin 10 Müslümana öğretmesi karşılığında serbest bırakılması); Bedir’in sonuçları ve önemi.

Vahiy kavramı ve vahyin geliş şekilleri (sadık rüya, melek aracılığıyla, perde arkasından); peygamberlik öncesi Hz. Muhammed’in Hira mağarasında tefekküre çekilmesi; ilk vahiy (610, Ramazan, Kadir gecesi): Cebrail’in gelişi, “Oku!” emri, “Ben okuma bilmem” cevabı, Alak suresinin ilk beş ayeti ve anlamı (okuma, yaratılış, kalem, öğrenme); Hz. Peygamber’in ilk vahye tepkisi: korku ve heyecan, “Beni örtün!” demesi, Hz. Hatice’nin tesellisi ve Varaka b. Nevfel’in tasdiki; fetretü’l-vahy (vahyin bir süre kesilmesi) ve Duha suresiyle teselli; ilk vahyin insanlığa mesajları: ilim, okuma, yaratıcıyı tanıma.