5. Sınıf Afet Bilinci konu anlatımı

Doğa olayı ile afet arasındaki fark; afet, tehlike, risk, zarar görebilirlik ve acil durum kavramları; afetlerin doğa kaynaklı ve insan kaynaklı olarak sınıflandırılması; afet yönetimi döngüsü (zarar azaltma, hazırlık, müdahale, iyileştirme); afet bilinci ve afet kültürü; AFAD ve 112 Acil Çağrı Merkezi; bireyin, ailenin ve okulun afete hazırlıktaki görevleri.

İnsan kaynaklı afetlerin özellikleri ve nedenleri (dikkatsizlik, ihmal, bilgisizlik, kural ihlali); yangınlar: yangın üçgeni (yanıcı madde, ısı, oksijen), ev ve orman yangınları, yangın söndürücü kullanımı, yangında yapılacaklar; endüstriyel kazalar: fabrika patlamaları, kimyasal sızıntılar, maden kazaları; KBRN (kimyasal, biyolojik, radyolojik, nükleer) tehlikeler ve korunma; ulaşım kazaları ve trafik güvenliği; salgın hastalıklar ve hijyen; insan kaynaklı afetleri önlemede bireyin sorumluluğu.

Doğa kaynaklı afetlerin türleri: jeolojik (deprem, heyelan, volkan, tsunami), meteorolojik (sel, fırtına, hortum, kuraklık, dolu, aşırı sıcak-soğuk), çığ; Türkiye’nin afet riskleri (deprem kuşağı ve fay hatları, Karadeniz’de sel ve heyelan, Doğu Anadolu’da çığ); deprem öncesi, anı ve sonrası yapılacaklar (çök-kapan-tutun, hayat üçgeni değil güvenli nokta); sel, heyelan ve çığdan korunma; erken uyarı sistemleri ve meteorolojik uyarılar; 6 Şubat 2023 depremleri ve dayanışma.

Hava durumu ve iklim farkı; sera etkisi ve sera gazları (karbondioksit, metan); küresel ısınmanın nedenleri (fosil yakıtlar, ormansızlaşma, sanayi, ulaşım); iklim değişikliğinin sonuçları: aşırı hava olayları, sıcak hava dalgaları, kuraklık, orman yangınları, sel, buzulların erimesi ve deniz seviyesinin yükselmesi, canlı türlerinin azalması; iklim değişikliğinin afetlerle ilişkisi; iklim değişikliğiyle mücadele: azaltım (yenilenebilir enerji, enerji verimliliği, ağaçlandırma) ve uyum; Paris Anlaşması; bireysel karbon ayak izini azaltma.